Chương trình Thời sự thứ Ba, 09/01/2018

Tin nước Úc:

- Tin Úc: Đô la Úc lên mức cao nhất trong vòng ba tháng

- Sunshine North: Cảnh sát truy nã kẻ lái xe gây tai nạn rồi bỏ trốn

- Victoria: Công bố 10 khu vực có nhiều trường hợp trẻ bị bỏ trong xe hơi nhất

- Melbourne: Tội phạm gốc Phi là vấn đề nóng bỏng đang được cử tri quan tâm

- Melbourne: Sân vận động Melbourne Park sẵn sàng chào đón Giải quần vợt Úc Mở rộng 2018

- Victoria: Hơn 20,000 chiếc xe hơi bị lấy cắp ở tiểu bang trong năm 2017

- Melbourne: Người hâm mộ cricket được hỗ trợ xe tram miễn phí đến các sân vận động

- Tin Úc: Viễn cảnh lương tăng chậm, nợ hộ gia đình cao, bong bóng nhà ở trong năm 2018

- Tin vắn

Tin thế giới:

Cùng với việc nhất trí giảm thuế thu nhập cho tầng lớp nhà giàu, ngày 8/1, các nhà đàm phán thuộc Liên đảng bảo thủ Liên minh Dân chủ/Xã hội Cơ đốc giáo (CDU/CSU) của Thủ tướng Đức Angela Merkel và đảng Dân chủ Xã hội (SPD) cũng đã đạt được thỏa thuận bỏ mục tiêu từ nay đến năm 2020 giảm 40% lượng khí thải CO2 (carbon dioxide) so với mức của năm 1990. Theo kế hoạch, trong cuộc đàm phán thăm dò dự kiến kéo dài 5 ngày này, liên đảng CDU/CSU của Thủ tướng Merkel và SPD sẽ thảo luận 15 chủ đề, trong đó có các vấn đề liên quan đến tài chính/thuế, kinh doanh, năng lượng, gia đình và người di cư, hội nhập... Một báo cáo kết quả các cuộc đàm phán sẽ được công bố vào ngày 12/1 tới.

Cuộc cải tổ nội các của Thủ tướng Anh Theresa May vừa đưa ra đã ngay lập tức vấp phải trở ngại khi một bộ trưởng xin từ chức thay vì chấp nhận vị trí mới. Theo một nguồn tin từ chính phủ, ngày 8/1, sau khi Thủ tướng Anh công bố các vị trí nội các thay đổi, Bộ trưởng Giáo dục Anh Justine Greening đã nộp đơn xin từ chức sau khi từ chối chấp nhận vị trí mới ở Bộ Quản lý trợ cấp xã hội và lương hưu. Đây là bộ trưởng thứ 4 xin từ chức kể từ tháng 11/2017 trong chính quyền của Thủ tướng May. Giới quan sát nhận định việc bà Greening xin từ chức là một thách thức đối với Thủ tướng Anh trong bối cảnh đảng Bảo thủ đang bị Công đảng bám rất sát trong các cuộc thăm dò dư luận gần đây và nội bộ đang có nhiều chia rẽ về các cuộc đàm phán liên quan đến mối quan hệ tương lai giữa Anh và Liên minh châu Âu (EU) sau khi nước này dự kiến rời EU vào năm 2019.

Ngày 8/1, thân nhân 44 thủy thủ tàu ngầm ARA San Juan bị mất tích từ ngày 15/11/2017 đã yêu cầu được gặp Tổng thống Mauricio Marci và Bộ trưởng Quốc phòng Oscar Aguad để yêu cầu chính phủ điều thêm thiết bị tìm kiếm. Đại diện người nhà các thủy thủ tàu ARA San Juan cho biết muốn đối thoại trực tiếp với chính phủ và đề nghị này đã được chuyển tới các nhà chức trách nhưng chưa nhận được câu trả lời. Hiện mọi nỗ lực của Argentina và quốc tế nhằm tìm kiếm tàu ngầm ARA San Juan vẫn chưa đem lại kết quả. Khu vực tìm kiếm tàu ngầm này hiện nay trải rộng tới 40.000km2, ở độ sâu từ 200-1.000 m trên Nam Đại Tây Dương.

Chính quyền của Tổng thống Donald Trump ngày 8/1 cho biết họ sẽ chấm dứt chương trình bảo hộ đã cho phép hơn 260.000 người di cư El Salvador sống và làm việc tại Mỹ kể từ năm 2001. Tuy nhiên, Bộ An ninh Nội địa Mỹ cho biết tới ngày 9/9/2019 chương trình này mới chính thức kết thúc vì cần có thời gian cho một quá trình chuyển tiếp có trật tự. Trước đó, chính quyền cũng thông báo chấm dứt chương trình TPS đối với một số quốc gia khác, trong đó có Haiti và Nicaragua.

Ngày 8/1, Chính phủ Saudi Arabia tuyên bố lần đầu tiên các sân vận động ở nước này sẽ mở cửa cho nữ giới đến xem túc cầu vào ngày 12/1 tới. Cũng trong tháng này, lần đầu tiên hàng trăm phụ nữ đã được vào sân vận động thể thao tại Riyadh nhân ngày Quốc khánh. Ngoài ra, các rạp chiếu phim cũng được phép hoạt động trở lại sau hơn 35 năm bị đóng cửa đồng loạt vào những năm 80 của thế kỷ trước. Các quyết định trên là một phần trong chương trình cải cách đầy tham vọng của Saudi Arabia nhằm thích nghi với kỷ nguyên thời hậu dầu mỏ và nâng cao hình ảnh của nước này về vấn đề bình đẳng giới.

Ngày 8/1, truyền thông Thụy Sĩ công bố một cuộc thăm dò dư luận cho thấy 76% người Thụy Sĩ tham gia bỏ phiếu ủng hộ lệnh cấm sử dụng khăn che mặt Hồi giáo Burka và gần 50% người dân ủng hộ đưa Hồi giáo trở thành một tôn giáo chính thức của nước này. Lệnh cấm trên được Đảng nhân dân Thụy Sĩ (SPP) cánh hữu đề xuất, trong khi đề xuất công nhận Hồi giáo là một tôn giáo của quốc gia do đảng cánh tả Dân chủ xã hội đưa ra, với điều kiện là cộng đồng người Hồi giáo hội nhập một cách hài hòa vào xã hội. Hiện nay tại Thụy Sĩ, chỉ có bang Ticino ở miền Nam (giáp Italy) áp dụng lệnh cấm che toàn bộ khuôn mặt ở nơi công cộng.

Có tới 8 triệu người dân Syria đang tuyệt vọng chống chọi với mùa Đông thứ bảy của cuộc chiến tranh trong khi những chiến dịch quân sự được tăng cường tại miền Bắc nước này buộc các gia đình phải bỏ chạy trong giá rét để đến với những khu vực không có đủ nguồn lực. Người phát ngôn Liên hợp quốc Stéphane Dujarric cho biết trong khi tại một số vùng ở Syria chiến sự đã lắng dịu, ở những nơi khác nhiều người đang phải đối diện với những chiến dịch quân sự được tăng cường và xung đột leo thang. Ông Dujarric lưu ý hơn 13 triệu người dân Syria cần được hỗ trợ và bảo vệ khẩn cấp.

Một nguồn tin từ Đảng Pheu Thai ngày 7/1 cho biết cựu Thủ tướng Thái Lan Yingluck Shinawatra hiện vẫn đang chờ được xét quy chế tị nạn chính trị tại Anh. Nguồn tin này xác nhận rằng bà Yingluck đã nộp đơn xin tị nạn chính trị ở Anh sau khi Tòa án tối cao Thái Lan hồi tháng 11/2017 ra phán quyết rằng bà có tội trong vụ án liên quan đến chương trình mua tạm trữ gạo gây nhiều tranh cãi. Theo nguồn tin này, hiện bà Yingluck không cần sử dụng hộ chiếu của bất kỳ quốc gia nào bởi nếu được chấp nhận tị nạn chính trị ở Anh bà sẽ được cấp hộ chiếu hoặc giấy thông hành từ ngày được hưởng quy chế này.

Mỹ đã thông báo với Pakistan những điều kiện để nối lại viện trợ an ninh cho quốc gia Nam Á này. Phát biểu trước báo giới ngày 8/1, người phát ngôn Bộ Quốc phòng Mỹ, Đại tá Rob Manning khẳng định Mỹ đã thẳng thắn bày tỏ những kỳ vọng của mình, trong đó nêu rõ Pakistan cần chặn đứng hoàn toàn hoạt động của thủ lĩnh của Taliban, mạng lưới Haqqani hay những kẻ cực đoan mưu toan tấn công khủng bố trên lãnh thổ nước này. Quan chức này còn nhấn mạnh việc dừng viện trợ "tại thời điểm hiện tại" chỉ là tạm thời và tiền viện trợ không được sử dụng vào mục đích khác. Mỹ sẽ tiếp tục các cuộc thảo luận riêng với Chính phủ Pakistan về vấn đề này.

Ngày 8/1, nhằm đáp lại cử chỉ "ngoại giao gấu trúc" của Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron thực hiện "ngoại giao tuấn mã" trong chuyến công du cấp nhà nước đầu tiên của ông tới Trung Quốc khi tặng Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình một chú ngựa trong đội Vệ binh danh giá của Pháp. Tổng thống Macron đã chọn chú ngựa màu nâu, 8 tuổi tên là Vesuve de Brekka trong đội kỵ binh của tổng thống để tặng nhà lãnh đạo Trung Quốc. Quyết định về món quà đặc biệt đã được đưa ra sau khi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình bày tỏ sự say mê đối với 104 chú tuấn mã hộ tống ông trong chuyến thăm Paris hồi năm 2014.

Hãng CNN ngày 8/1 đưa tin quân đội Mỹ vừa tăng cường khả năng tấn công bằng máy bay tàng hình tại khu vực Thái Bình Dương, khi tàu đổ bộ tấn công USS Wasp tiến vào khu vực hoạt động của Hạm đội 7 hôm 6/1 vừa qua. Tàu USS Wasp, dài khoảng 257m và có trọng tải 40.000 tấn, được coi là một hàng không mẫu hạm thu nhỏ. Chiến hạm này được đóng từ thập niên 1980, được cải tiến để có thể chở theo chiến đấu cơ tàng hình F-35B. Ngoài ra, USS Wasp cũng thường chở theo một tiểu đoàn lính thủy đánh bộ.

Tin thể thao:

Bốc thăm FA Cup: Lễ bốc thăm vòng 4 FA Cup vừa diễn ra và theo kết quả bốc thăm, cả MU lẫn Man City đều sẽ không gặp những đối thủ quá mạnh. MU sẽ đối đầu Yeovil đang đá ở League Two, trong khi Man City sẽ gặp đội thắng của cặp đấu Cardiff – Mansfield. Tottenham cũng chỉ phải gặp Newport cũng đang ở League Two. Trong khi đó, Chelsea phải đá lại với Norwich và nếu thắng họ sẽ đụng độ Newcastle. Liverpool cũng phải chạm trán một đối thủ Premier League là West Brom. Ngoài ra vòng 4 cũng có một số cặp đấu Premier League khác như Southampton – Watford, hay một cặp đấu khả năng giữa Bournemouth (đá lại gặp Wigan) và West Ham (đá lại gặp Shrewsbury).

Gabigol nhận giải “thùng rác vàng”. Tiền đạo Gabigol Barbosa của Inter Milan vừa bị bình chọn giải thưởng “Thùng rác vàng” cho cầu thủ tệ nhất năm 2017. Barbosa đến Inter với giá 33,5 triệu euro năm 2016 nhưng ghi chỉ 1 bàn trong suốt năm và hiện đang được Benfica mượn, nơi Gabigol cũng không được ra sân thường xuyên.

Ronaldo và Benzema có điều khoản giải phóng cao nhất thế giới: Theo công bố mới nhất của tờ Daily Mail, Real và Barca đang thống trị tuyệt đối Top 10 cầu thủ có phí giải phóng cao nhất thế giới. Ngoài Leo Messi và Coutinho, 8 cầu thủ còn lại trong Top 10 là của Real Madrid. Cris Ronaldo và Benzema đứng đầu với mức phí giải phóng lên đến 886 triệu bảng. Trong khi Isco và Asensio đứng thứ 4 sau Leo Messi, với mức phí 620 triệu bảng.

Trọng tài thừa nhận xử oan Arsenal. Theo trưởng bộ phận trọng tài ở Anh, Mike Riley, trọng tài Mike Dean đã thừa nhận sai lầm khi thổi phạt đền trong tình huống bóng chạm tay Chambers ở trận đấu với West Brom. HLV Wenger từng nổi cơn điên với những lời lẽ chỉ trích khắc nghiệt hướng về phía Mike Dean. Vì lời lẽ không đúng mực ấy, “Giáo sư” đã phải nhận án treo giò 3 trận, kèm theo nộp phạt số tiền 40.000 bảng.

Liverpool tăng tốc thương vụ Naby Keita: Sau khi có được 142 triệu bảng từ thương vụ Coutinho, Liverpool đang gấp rút chiêu mộ người thay thế. Naby Keita là mục tiêu số 1 mà HLV Klopp nhắm đến. Hiện tại Leipzig không muốn nhả người trong mùa đông bởi vậy "The Kop" buộc phải nâng giá lên 60 triệu bảng. Trước đó, Liverpool đã mua Van Dijk 75 triệu bảng từ Southampton.

Chelsea muốn tiền vệ của AS Roma. Radja Nainggolan không phải lần đầu được nhắc đến trong các tin đồn về Chelsea, anh thậm chí được cho là mục tiêu lớn của Antonio Conte ở mùa hè 2016. Mới đây tờ Corriere dello Sport cho biết do mâu thuẫn của Nainggolan gần đây với CLB, Chelsea muốn mua đứt cầu thủ người Bỉ gốc Indonesia và có thể sẽ phải trả 44 triệu bảng để được Roma chấp thuận bán.

M.U có hy vọng mua Alex Sandro, Paulo Dybala: Hai ngôi sao Juventus đều nằm trong tầm ngắm của Quỷ Đỏ và những tín hiệu mới nhất mang tin vui đến cho Old Trafford. PSG tuyên bố hiện họ không có ý định chiêu mộ Dybala trong khi mức giá 60 triệu bảng mà Juventus đòi hỏi khiến Chelsea dường như đã quyết định rút khỏi cuộc đua giành chữ ký của Alex Sandro. Như vậy, M.U tạm thời không có đối thủ cạnh tranh trong hai thương vụ này. Họ thực sự muốn có cả hai ngôi sao Juve nói trên vì Mourinho muốn tìm gấp người thay Ibrahimovic đã quá già và bổ sung hậu vệ trái, vị trí mà Mourinho hiện đang phải dùng Ashley Young chữa cháy.

Fellaini tuyên bố rời M.U vào cuối mùa: Theo báo Anh, Marouane Fellaini đã nói với Jose Mourinho là anh không định chấp nhận bất kỳ đề nghị gia hạn hợp đồng nào của M.U và sẽ ra đi vào cuối mùa này. Tiền vệ người Bỉ không được Mourinho sử dụng trong thời gian gần đây và cũng sẽ hết hợp đồng với Quỷ Đỏ vào cuối mùa. Có tin nói M.U muốn gia hạn hợp đồng với Fellaini nhưng chỉ là 1 năm còn Fellaini muốn ít nhất 2 năm mới ký. Hai bên không thống nhất được ý kiến nên vụ gia hạn hợp đồng không thực hiện được.

Nadal đại chiến Djokovic ở giải tiền Australian Open: Rafael Nadal, Novak Djokovic và Stan Wawrinka đã nhận lời tham dự Tiebreak 10s - giải đấu giao hữu diễn ra tại thành phố Melbourne trong tuần này. Cả 3 tay vợt hàng đầu thế giới đều bỏ lỡ những giải đấu đầu khởi động mùa giải như Hopman Cup, Mubadala World Tennis Championships vì chấn thương. Chính vì vậy, Tiebreak 10s được kì vọng giúp họ lấy lại phong độ kịp thời trước thềm Australian Open (khởi tranh từ 15/1).

Federer sánh đôi mỹ nhân Sharapova: Theo thông báo của BTC Australian Open 2018, lễ bốc thăm giải Grand Slam đầu tiên trong năm nay sẽ chính thức diễn ra tại sân Margaret Court Arena (Melbourne) tối thứ Năm 11/1 (giờ địa phương). Đáng chú ý, ĐKVĐ đơn nam Roger Federer và cựu vô địch đơn nữ xinh đẹp Maria Sharapova cũng sẽ góp mặt tại sự kiện này cùng với Giám đốc giải đấu Todd Woodbridge để nhận định và bốc những lá phiếu tạo nên kết quả bốc thăm phân nhánh các tay vợt dự giải đấu sân cứng danh giá này.

Quyền tự quyết dân tộc: Nguồn cơn dẫn đến biểu tình bạo động ở Iran

Trong suốt hơn một tuần qua, thế giới chứng kiến làn sóng biểu tình biến thành bạo động trên quy mô lớn ở Iran.

Cuộc họp khẩn của Hội đồng Bảo An Liên Hợp Quốc cuối tuần cũng không thể tìm lời giải cho khủng hoảng tại Iran. Bởi làn sóng biểu tình lần này có bản chất khác biệt và phức tạp hơn nhiều so với những phong trào biểu tình từng diễn ra tại Iran, phản ánh nghịch lý lớn trong vấn đề làm an lòng dân và giữ vững quyền tự quyết dân tộc.

Hoàn toàn không giống với làn sóng biểu tình năm 2009 phản đối chiến thắng của cựu Tổng thống Ahmadinejad – khi đó bị cáo buộc là có gian lận; hay cuộc biểu tình của các sinh viên năm 1999, hay các cuộc đình công biểu tình những năm gần đây của công nhân trong ngành giao thông, sản xuất đường hay công nghiệp xe hơi... Làn sóng biểu tình lần này ở Iran dường như hoàn toàn tự phát, không có một “thủ lĩnh” nào, nhưng lại có quy mô rộng lớn bao phủ toàn quốc, với sự tham gia của hầu hết các tầng lớp nhân dân. Đó vừa là cái may nhưng phần rủi lại lớn hơn rất nhiều đối với chính quyền Iran.

Rủi vì làn sóng biểu tình phản ánh sự phẫn nộ của tất cả các đối tượng dân chúng, đặc biệt là giới trẻ trước những chính sách khắc khổ kéo dài, khiến lạm phát cao, tỷ lệ thất nghiệp tăng, tương lai đối với thế hệ trẻ rất mịt mù.

Đây cũng được xem là cái giá phải trả đối với chính quyền của Tổng thống Hassan Rouhani khi không giữ lời hứa về cải thiện tình hình kinh tế mà ông đã đưa ra trong tranh cử năm 2013 cũng như khi thuyết phục người dân lạc quan đón nhận Thỏa thuận hạt nhân P5 +1 ký với phương Tây năm 2015.

Nhìn một cách khách quan, chính sách điều hành kinh tế của ông Rouhani không phải là không tạo được những chuyển biến đột phá: lần đầu tiên sau 1/4 thế kỷ, lạm phát đã giảm xuống một con số vào tháng 6/2016; nền kinh tế Iran được Quỹ Tiền tệ quốc tế dự đoán có thể đạt tăng trưởng 4,2% trong năm nay. Tuy nhiên, bản chất chính sách thắt lưng buộc bụng kéo dài với việc tăng giá cả hàng hóa, tăng giá nhiên liệu và nạn tham nhũng khiến dân nghèo càng khốn khổ hơn và không được hưởng lợi từ những thành quả của nền kinh tế.

Làm an lòng dân vì thế là giải pháp cấp bách nhất mà chính quyền Iran cần phải làm lúc này. Đó là phải có những chính sách cụ thể để tầng lớp dân nghèo, đặc biệt thành phần giới trẻ chiếm tới 60% dân số Iran, có niềm tin vào chính quyền. Sự bất bình của không ít người dân Iran trước việc chính phủ chi nhiều tiền cho các chiến lược can dự bên ngoài như ở Iraq, ở Syria hay Lebanon mà sao nhãng đời sống thường nhật của nhân dân, âu cũng là chính đáng.

Rủi vì phe đối lập đã tận dụng tốt tâm lý bất mãn của người dân để chĩa mũi dùi chỉ trích vào chính phủ cầm quyền. Đấu đá chính trị nội bộ chưa có hồi kết giữa các phe phái càng làm xói mòn niềm tin của người dân vào Chính phủ.

Thông tin bắt và quản thúc tại gia đối với cựu Tổng thống Admadinejad càng cho thấy tính phức tạp của cuộc đấu đá nội bộ tại Iran, nhưng lại phần nào bộc lộ về vai trò của Đại giáo chủ Khamenei – người được cho là “đứng trên” trong cuộc xung đột – và ủng hộ việc bắt giữ này. Trước đó, cả hai phe nhóm đều tìm cách gây ảnh hưởng đến ông Khamenei, và giới phân tích cho rằng Đại giáo chủ vẫn nên đứng về phía chính quyền trong nỗ lực cải thiện tình hình kinh tế đất nước.

Cái rủi lớn nữa đối với chính quyền Iran là sự đe dọa của các thế lực bên ngoài đối với quyền tự quyết dân tộc. Trong khi Mỹ tuyên bố tại cuộc họp Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc rằng “toàn thế giới nhìn vào Iran”, thì phía Nga lại cho rằng Teheran có quyền được tự xử lý vấn đề nội bộ của mình. Chuyên gia phân tích chính trị tại Chicago Stephen Lendmand khẳng định các cơ quan tình báo Mỹ và Israel đã dàn xếp một phần các cuộc biểu tình ở Iran.

Tuyên bố trên Twitter của Tổng thống Mỹ Donald Trump rằng ông ủng hộ những người biểu tình ở Iran cũng bị bóc mẽ là “giả dối”. Bởi nếu ông Trump “thực tâm”, thì việc đầu tiên ông phải làm vào giảm nhẹ chính sách cấm vận kéo dài của Mỹ - vốn góp phần tạo nên sự cùng cực của nhân dân Iran. Ngược lại, chính quyền Trump liên tục siết chặt chính sách thù địch từ việc phủ nhận mọi bằng chứng cho thấy Iran tôn trọng Thỏa thuận với phương Tây; hay công khai ủng hộ Saudi Arabia trong mâu thuẫn với Tehran…

Rõ ràng bài toán lúc này đối với chính quyền Iran là phải chấm dứt hoàn toàn việc trấn áp biểu tình bằng vũ lực, lắng nghe và đáp ứng lòng dân, cũng như mạnh mẽ bảo vệ quyền tự quyết dân tộc trước sự can thiệp của các thế lực thù địch bên ngoài.

Tỷ giá đô la Úc so với đồng đô la Mỹ USD ngày hôm nay 09/01/2018 là 1 AUD = 0.786 USD.

Tỷ giá đô la Úc so với Việt Nam Đồng ngày hôm nay 09/01/2018 là 1 AUD = 17,862 VND.

Theo Trung tâm dự báo thời tiết, thứ Tư tại Sài Gòn, mây thay đổi, không mưa, gió nhẹ. Nhiệt độ dao động 21 từ đến 31 độ.

Tại Hà Nội, trời nhiều mây, không mưa, gió nhẹ. Nhiệt độ dao động 11 từ đến 17 độ.

Tại Adelaide, trời có mây rải rác, gió di chuyển với vận tốc từ 15-20km/h. Nhiệt độ dao động từ 14 đến 31 độ.

Tại Brisbane, trời nắng, gió di chuyển với vận tốc từ 20-30km/h. Nhiệt độ dao động từ 22 đến 32 độ.

Tại Sydney, trời nhiều mây, sáng sớm có thể có mưa rào, gió di chuyển với vận tốc từ 15-30km/h. Nhiệt độ dao động từ 20 đến 25 độ.

Tại Melbourne, trời có mây rải rác, gió di chuyển với vận tốc từ 15-20km/h. Nhiệt độ dao động từ 14 đến 27 độ.

Cẩm Nhung